پانویس؛پينوشت
پانویس چيست؟ در چه مواقعي از آن استفاده ميکنيم؟ فرق پانویس و پی نوشت چيست؟
پاسخ
«پانويس[1]» به توضيح، اظهار نظر، يادداشت و يا ارجاعي گفته ميشود كه بيرون از متن در پايين هر صفحه ميآيد. نوشتههاي پانويس، معمولاً كوتاه است؛ مانند نشانيِ مرجع نقلِ قول، نام لاتين اشخاص يا كتابها يا معادل خارجي اصطلاحات و مانند آن. در محلي كه نياز به پانويس يا پينوشت داريد بايد روي آخرين كلمهي جملهي نقل شده، عدد تُك (شمارهي ريز بالاتر از خط زمينهي متن1) بگذاريد و همان شماره را در پانويس همان صفحه تكرار كنيد و مطلب پانويس را بنويسيد. پانويسها بر حسب نوع اطلاعاتي كه در آنهاست به سه دسته تقسيم ميشوند:
· پانويسهاي توضيحي؛
· پانويسهاي ارجاعي؛
· پانويسهاي تركيبي.
* نوع سوم تركيبي از پانويس ارجاعي و توضيحي است.
«پينوشت» در پايان متن ميآيد. براي پرهيز از درازگويي و گسستگي متن نوشتار، اطلاعات و آگاهيهاي فرعي و لازم و مطالب طولانيتر و توضيحات تفصيلي دربارهي هر نكتهاي از متن را به پينوشت منتقل ميكنند. جاي پينوشتها در مقالهي پژوهشي، پيش از بخش كتابشناسي منابع است، اما در كتاب و پاياننامه، ممكن است پينوشتها در پايان هر بخش بيايد.
اگر متني هم پانويس دارد و هم پينوشت، در اين صورت بايد ميان اعداد تُک و يا شمارههاي ارجاع پانويس با پينوشت تفاوتي ايجاد کنيد؛ مثلاً شمارهي پانويس را با عدد تُک و شمارهي پينوشت را با عدد داخل قلاب [81] مشخص کنيد.
[1] .نک: محمود فتوحي، آيين نگارش مقالهي علمي ـ پژوهشي (تهران: سخن، 1385).ص148؛ احمد سميعي گيلاني، نگارش و ويرايش (تهران: سمت، 1380)، ص239.
هدف از راه اندازی اين وبنوشت بحث و گفتگو در باب نگارش و ويرايش فارسي است. اميد كه در اين صفحه، مسائل و دقايق مربوط به ويرايش و نگارش مطرح شود و از طريق گفت و گو و پرس وجو پاسخي براي آنها بيابيم.