تبليغاتX
ویراستار
پس از اینکه امر اطلاع‌رسانی به‌عنوان یک واقعیت غیر قابل انکار شناخته شد، مسئلهٔ انتخاب ابزار و سهولت دستیابی مخاطبان به اطلاعات ارائه‌شده از جملهٔ نکاتی بود که عرضه‌‌کنندگان اطلاعات آن را مورد توجه قرار دادند. به همین جهت، صاحبانِ آثار علمی و ادبی و آموزشی و غیره، تمهیداتی را برای تسهیل امر مراجعهٔ مخاطبان خود به اطلاعات اندیشیده‌اند که نمونه‌های آن، از ابتدایی‌ترین نوع، یعنی فهرست مطالب آغاز کتاب شروع، و در شرایط مطلوب، به واژه‌نامه‌ها و فهرست‌های پایانی ختم می‌شود که درواقع، این کار تلاشی است برای دستیابی سریع‌تر و استفادهٔ بهتر خواننده از مطالب متن.
    در این میان، یکی از فهرست‌های بسیار کارآمد و درعینِ‌حال دور از چشم، فهرست موضوعی بوده که متأسفانه کمتر از دیگر فهرست‌ها بدان توجه شده‌است. معمولاً در تهیهٔ فهرست‌های موضوعی اهدافی چون جست‌وجوی سریع، تفکیک موضوعی مطالب متن، پاسخ‌گویی به مخاطبان عام و سهولت دستیابی به اطلاعات دنبال می‌شود. فهرست‌سازی موضوعی، درواقع تحلیلِ اطلاعاتِ موجود در یک متن و تبدیلِ آن‌ها به کلیدواژه است و همین ویژگی فهرست‌‌های موضوعی است که به‌عنوان ابزارِ دست پژوهشگر، او را در راه پژوهش یاری می‌رساند.
    دستور خطّ فارسی، که با هدف یکسان‌سازی شیوهٔ نگارش خطّ فارسی، توسط فرهنگستان زبان و ادب فارسی تدوین شده‌است، از جملهٔ کتاب‌های مرجعی است که مورد مراجعهٔ طیف وسیعی از کسانی است که به هر نحو با مقولهٔ نوشتن سروکار دارند.
    در این فرهنگ سعی شده تمامی آنچه در دستور خطّ فارسی به‌عنوان متن اصلی آمده‌است (حتی مقدمه‌ها و پانوشت‌ها) در این فهرست نیز گنجانده شود. همچنین، در تهیهٔ این فهرست همواره سعی بر این بوده تا آنجا که ممکن است از ارجاع دادن به قواعد پیشین خودداری شود تا از این طریق اصلِ سهولتِ مراجعه برای مخاطب از نظر دور نشود. در بابِ شیوهٔ نگارش و اِعراب‌گذاری این مجموعه ذکر این نکته ضروری است که رسم‌الخطّ این کتاب بر اساس فرهنگ املایی خطّ فارسی ــ که کتابی است بسیار ارزشمند و کارآمد ــ بوده‌است.
    به دلیل کم‌حجم بودنِ متن اصلی دستور خطّ فارسی (مصوّب فرهنگستان زبان و ادب فارسی، چاپ هفتم: 1386، ویراست نهایی)، و نیز سهولت دستیابی تمامی مخاطبان به آن، متن مذکور، با صفحه‌بندی اصلی که ازسوی فرهنگستان زبان و ادب فارسی انجام شده، در ابتدا و پیش از فرهنگ موضوعی آن، در این مجموعه نیز درج شده‌است.
    فرهنگ موضوعی دستور خطّ فارسی (همراه با متن کامل دستور خطّ فارسی مصوّب فرهنگستان زبان و ادب فارسی)، به کوشش مرتضی قاسمی، ویراستار و مدیر وبگاه فرهنگستان زبان و ادب فارسی، در 200 صفحه و با شمارگان 2000 نسخه، به بهای 20000 ریال، ازسوی انتشارات سروش منتشر شده‌است.
+ نوشته شده در سه شنبه پنجم خرداد 1388ساعت 18:57 توسط محمود فتوحي، فاطمه فرهودي |

پرسش

قواعد کتابت همزه چیست؟

پاسخ

اساسا رسم‌الخط قرارداد است.

نگارش و قرائت همزه (مخصوصا همزه‌ی وصل) در زبان عربي نیز از موضوعات بحث‌انگيز است. همزه از صامت‌هايی است که در نگارش، صورت آوايی مستقلي ندارد و بايد روی يک کرسی بنشيند. مثلاً همزه آغازين عموماً بر کرسي الف می‌نشيند: إنسان / أُردو / أرباب

به‌طور غالب املای همزه ميانی، تابع مصوت‌هاي جانبی است: در همزه‌ی ساکن، تابع مصوت قبل از همزه و در همزه‌ی متحرک تابع حرکت خود است. همزه‌ی مضموم بر کرسی واو همزه‌ی مکسور بر کرسی ياء و همزه‌ی مفتوح بر کرسی الف می‌نشيند.

رؤوس/ رؤيت / رأس / بأس / دأب/ ذئب /

اما اين قاعده دقيقا رعايت نشده است؛ چنان‌که مسؤول از لحاظ نگارش آوايی درست‌تر است از مسئول؛ اما مسئول رايج‌تر است؛ همچنين است حکم هيأت.

 

+ نوشته شده در یکشنبه ششم اردیبهشت 1388ساعت 20:52 توسط محمود فتوحي، فاطمه فرهودي |

پرسش

«ویرگول آکسفورد» چیست؟ آیا در نگارش فارسی استفاده از آن لازم است یا بهتر آن است که  آرایش نحوی جمله به گونه‌ای باشد که از آن استفاده نکنیم؟

پاسخ

 نقش عمده‌ی ویرگول (و البته ویرگول آکسفورد) تعیین فصل و وصل و رفع ابهام نحوی کلام است.
در مواردی که واو میانوند (در اسم‌های مرکب؛ مثل: بگیر و ببند و فراز و نشیب) با واو عطف نهایی در گروه همپایه پشت سر هم قرار می‌گیرند ضرورت دارد. در راهنماهای انگلیسی هم ضرورت آن را بیش‌تر در رفع ابهام یادآور شده‌اند.

+ نوشته شده در یکشنبه شانزدهم فروردین 1388ساعت 10:7 توسط محمود فتوحي، فاطمه فرهودي |

 

چ.

چاپ                       

ف.

فوت

ش.

شمسی

ق.

قمری

بی‌تا

بی‌تاریخ

ق.م.

قبل از میلاد

صح

صحیح

قس.

مقایسه کنید با

صص

صفحات

کذا

در اصل متن چنین است.

محمود فتوحي، آيين نگارش مقاله‌ي علمي ـ پژوهشي (تهران: سخن، 1385).ص66.

+ نوشته شده در یکشنبه بیست و پنجم اسفند 1387ساعت 11:34 توسط محمود فتوحي، فاطمه فرهودي |

پرسش

روند چاپ کتاب چگونه است؟

پاسخ

روند اجرایی چاپ بعد از آماده سازی متن به عهده ناشر است. از اخذ مجوز از وزارت ارشاد گرفته تا فهرست‌نویسی فیپا در کتابخانه ملی. صفحه آرایی. فیلم و زینگ. چاپ و صحافی و توزیع.

 

+ نوشته شده در سه شنبه بیست و نهم بهمن 1387ساعت 21:13 توسط محمود فتوحي، فاطمه فرهودي |

پرسش

اصطلاح Anno Domini در چه زبانی به معنی قبل از میلاد است؟

پاسخ

Anno Domini و مخفف آن (.A.D) به معني سال ميلادي. اين تعبير در زبان لاتين ميانه به معني «در سال سرور ما» (in The Year Of Our Lord) است. گاهي به صورت Anno Domine هم به کار مي برند. رک. به اين نشانيها:


http://doryoku.org/site/topic/506818
http://en.wikipedia.org/wiki/Anno_Domini

+ نوشته شده در چهارشنبه بیست و سوم بهمن 1387ساعت 22:29 توسط محمود فتوحي، فاطمه فرهودي |

 

معادل فارسی

 معنی نشانه

 اختصار لاتین

... و دیگران

And other member of  a group of people

(.and co)

نشانه‌ی کپی رایت

Copy right

پس از میلاد

Anno Domini

.A.D

اختصار

abbreviation

 .abbr

تلخیص، خلاصه

 abridged

 .abr

محمود فتوحی، آيين نگارش مقاله‌ی علمی ـ پژوهشی (تهران: سخن، ۱۳۸۵).ص۵۹.
+ نوشته شده در شنبه پنجم بهمن 1387ساعت 18:19 توسط محمود فتوحي، فاطمه فرهودي |

الخ تا آخر، الی آخر                        ح. حدود
س. سال ر. رو: صفحه‌ی رویی دستنویس         
بی‌تا بی‌تاریخ ر.ک.

رجوع کنید به

ت. تولد ش. شماره
ج. جلد ص. صفحه

 

محمود فتوحي، آيين نگارش مقاله‌ي علمي ـ پژوهشي (تهران: سخن، 1385).ص66.

+ نوشته شده در سه شنبه هفدهم دی 1387ساعت 11:28 توسط محمود فتوحي، فاطمه فرهودي |

پرسش

در ارجاع به نشریات برای نوشتن شماره صفحه به چه صورت باید عمل کرد؟ عدد کوچک‌تر باید در کدام سوی خط تیره قرار گیرد؟ ۱۲-18 یا 18-12؟   اگر مورد اول درست است با ارجاع سال تولد و وفات در داخل پرانتز - که از چپ به راست است - منافات نخواهد داشت؟ (1382- 1329هـ.ش)

درضمن بهرام طوسی در هنر نوشتن و مهارت‌های مقاله‌نویسی اولی را پیشنهاد می‌کند؛  یاحقی؛ ناصح در راهنمای نگارش و ویرایش و احمد سمیعی گیلانی در نگارش و ویرایش دومی را.

پاسخ

آن‌چه در کار نگارش مهم است رعایت یک‌دستی در کار است و قبول یکی از شیوه‌نامه‌های موجود. تناقض در موضوعات علمی اولین بار نیست که رخ داده است و شاید یکی از ویژگی‌های علم بشر مدرن به تناقض رسیدن نظریه‌هاست. اما در این‌باره معمولا راست به چپ می‌‌نویسم و خط تیره را به «تا» تأویل می‌کنم؛ همان‌طور که می‌خوانیم می‌نویسم. ما با نظر اولی موافقیم. (12-18). زیرا خط فارسی از راست به جانب چپ حرکت می‌کند. شما اول عدد کمتر یا آغازین را می‌خوانید بعد عدد بیشتر یا یاپانی را. کدامیک از این دو را درست‌تر می‌خوانید:          (1333-1334) یا (1334-1333)

+ نوشته شده در شنبه بیست و سوم آذر 1387ساعت 18:9 توسط محمود فتوحي، فاطمه فرهودي |

با هم ببینیم:

تصویر:FKB-blue.png

+ نوشته شده در یکشنبه هفدهم آذر 1387ساعت 17:36 توسط محمود فتوحي، فاطمه فرهودي |